Xcode, Docker, node_modules ngốn ổ Mac: dọn sao cho an toàn

Đo trước khi xoá

Mở Terminal và kiểm các chỗ hay phình. Mỗi dòng in ra dung lượng, thư mục không có thì không in gì:

du -sh ~/Library/Developer/Xcode/DerivedData
du -sh ~/Library/Developer/CoreSimulator
du -sh ~/.npm ~/Library/Caches/Homebrew ~/.ollama
docker system df

Ghi lại các con số, để dọn đúng chỗ đang thật sự lớn trên máy bạn.

Xcode

• DerivedData (~/Library/Developer/Xcode/DerivedData): sản phẩm build và chỉ mục. Xoá hết được an toàn; lần build sau lâu hơn vì Xcode build lại từ đầu. Có thể chỉ xoá thư mục của một dự án.
• Máy giả lập không dùng được nữa: chạy xcrun simctl delete unavailable để xoá máy giả lập của các bản runtime đã gỡ.
• iOS DeviceSupport (~/Library/Developer/Xcode/iOS DeviceSupport): file gỡ lỗi cho từng iPhone, từng bản iOS bạn từng cắm vào. Bản cũ xoá được, nhưng Xcode chỉ chép lại từ máy còn chạy đúng bản đó, và cần chúng để đọc báo cáo lỗi của bản đó.
• Archives (~/Library/Developer/Xcode/Archives): xem mục Những thứ nên giữ.

Docker

docker system df cho thấy image, container, volume và bộ nhớ build đang chiếm bao nhiêu. Sau đó:

• docker system prune xoá container đã dừng, network không container nào dùng, image lơ lửng (dangling) và bộ nhớ build không dùng.
• Thêm -a để xoá luôn mọi image không container nào dùng. Lần sau cần thì tải lại.
• Volume được giữ nguyên trừ khi thêm --volumes. Volume hay chứa dữ liệu cơ sở dữ liệu, kiểm kỹ trước khi thêm.

node_modules và npm

• node_modules trong dự án đã thôi làm xoá được. Chạy npm install là có lại, theo package.json và file lock.
• Bộ nhớ đệm npm nằm ở ~/.npm. Tài liệu của npm nói thường không cần xoá vì bộ nhớ đệm tự sửa lỗi, nên lệnh npm cache clean --force mới bắt thêm cờ force. Chỉ xoá khi cần lấy lại chỗ.

Homebrew và pip

• Homebrew tự xoá bản cũ khi nâng cấp và dọn thêm mỗi 30 ngày. Bộ nhớ tải về thường ở ~/Library/Caches/Homebrew; brew cleanup xoá phần không cần nữa.
• pip: pip cache dir cho biết bộ nhớ đệm ở đâu, pip cache purge xoá toàn bộ.

Mô hình AI chạy trên máy

• Ollama lưu mô hình ở ~/.ollama/models. Chạy ollama list, rồi ollama rm tên-mô-hình với mô hình không dùng.
• Hugging Face tải về ~/.cache/huggingface.

Một mô hình có thể nặng vài GB, nên trên máy làm AI đây thường là chỗ giải phóng được nhiều nhất.

Những thứ nên giữ

• Archive Xcode của các bản đã phát hành. Cần chúng để đọc báo cáo lỗi (crash) của bản đó. Chỉ xoá archive của bản chưa từng phát hành.
• Volume Docker có dữ liệu bạn cần.
• Thứ không tạo lại được: cơ sở dữ liệu trên máy, bộ dữ liệu tự tạo, mô hình đã tinh chỉnh.

Tidymint giúp được gì

Tidymint là app dọn Mac miễn phí, mã nguồn mở, có tiếng Việt. Với dân lập trình, Tidymint:

• liệt kê bộ nhớ đệm npm và bộ nhớ đệm của bạn (gồm cả Homebrew, pip) trong Dọn ngay, chia nhóm, giải thích trước khi bạn bấm Dọn;
• dọn thư mục _to_delete, _tmp trong các thư mục dự án bạn khai ở Cài đặt;
• ghi chú dễ hiểu trong Bản đồ ổ đĩa cho DerivedData, CoreSimulator, node_modules, iOS DeviceSupport, .ollama, Hugging Face, để biết bong bóng to là gì trước khi xử lý;
• kiểm thư mục dự án trước khi xoá file trùng mà script vẫn đang dùng.

Tidymint không chạy lệnh docker hay xcrun thay bạn. Mọi thứ bạn chọn luôn vào Thùng rác trước.